سوال: در مورد اجاره محل مسکونی،چنانچه مدت اجاره منقضی شده و مستاجر مورد اجاره را کلا تخلیه کرده ولی آنرا به مالک تحویل نداده باشد آیا مالک مستحق مطالبه اجرت المثل این مدت می باشد؟
نظریه: مستفاد از ماده 198 ق.آ.د.م و با توجه به مقررات ماده 494 ق.م ، عقد اجاره به محض انقضای مدت بر طرف می شود و اگر مستاجر پس از انقضای مدت عین مستاجره را بدون اذن مالک مدتی در تصرف خود نگاه دارد موجر برای مدت مزبور مستحق اجرت المثل خواهد بود اگرچه مستاجر استیفاء منفعت نکرده باشد و اگر با اجازه مالک آنرا در تصرف داشته باشد وقتی باید اجرت المثل بدهد که استیفای منفعت کرده باشد.از مفاد استعلام چنین بر می آید که هرچند مستاجر بعد از انقضای مدت اجاره از مورد اجاره استیفای منفعت نکرده ولی چون آنرا به مالک تحویل نداده و بدون اذن مالک نیز بوده است،مستاجر کماکان متصرف مورد اجاره شناخته می شود ولذا اصل بر ادامه تصرف است و نظر به اینکه تصرف مذکور بدون اجازه موجر صورت گرفته طبق مقررات ماده 494 موجر مستحق مطالبه اجرت المثل خواهد بود.
با احراز مالکیت ورثه نسبت به ماترک مورث،دعوی الزام ورثه به تنظیم سند رسمی،قابلیت استماع دارد
سوال - در صورت فروش ملک از جانب ورثه آیا گواهی انحصار وراثت برای تنظیم سند انتقال کافی است یا ملک موروثی باید به نام وراث در دفتر املاک ثبت شده باشد؟
نظریه: همانطور که در ماده 22 قانون ثبت اسناد و املاک مقرر گردیده و ماده 105 آیین نامه قانون مذکور تصریح نموده: "در مورد انتقال ملک به ورثه باید بعد از احراز انحصار وراثت و سمت ورثه نسبت به مورث خلاصه مفاد و شماره گواهینامه دادگاه راجع به حصر وراثت در ملاحظات دفتر قید و در زیر ثبت اولیه ملک سهم یکی از وراث ثبت و سهام بقیه وراث در دفتر جاری ثبت شود" و با احراز مالکیت ورثه نسبت به ماترک مورث،دعوی الزام ورثه به تنظیم سند رسمی قابلیت استماع دارد،زیرا انتقال به ورثه قهری است و فروش ملک موروثی موکول به ثبت آن بنام وراث در دفتر املاک نمی باشد و ارائه گواهی انحصار وراثت کافی بر تنظیم سند انتقال می باشد.
